Safranlı Zerde Tarifi: Safranbolu Usulü
Zerde; pirinç, şeker ve safranla yapılan, parlak sarı renkli, kaşıkla yenen hafif bir tatlıdır. Safranbolu'da düğünlerde, bayramlarda ve özel günlerde sık yapılır. Aşağıdaki tarif 6 kişiliktir ve soğuma süresi hariç yaklaşık 1 saat sürer.
Zerde nedir, neden Safranbolu'yla anılır?
Zerde, adını Farsçada "sarı" anlamına gelen "zerd" kelimesinden alan, safranla renklendirilmiş bir pirinç tatlısıdır. Osmanlı mutfağından beri düğün ve bayram sofralarında yer alır. Safranbolu'da hâlâ sık yapılır, çünkü safran bu yörede yüzyıllardır yetiştirilir ve şehir adını da bu bitkiden alır.
Zerde için hangi malzemeler gerekir?
6 kişilik zerde için yarım su bardağı pirinç, 6 su bardağı su, 1,5 su bardağı şeker, 2 yemek kaşığı pirinç nişastası ve 50–70 tel (yaklaşık 0,1–0,15 gram) safran yeterlidir. Gül suyu ile süsleme için dolmalık fıstık, kuş üzümü ve nar taneleri isteğe bağlıdır.
½ su bardağı pirinç (osmancık veya baldo)
6 su bardağı su
1,5 su bardağı toz şeker
2 yemek kaşığı pirinç nişastası (buğday nişastası da olur) ve açmak için ½ su bardağı soğuk su
50–70 tel safran ve demlemek için ½ su bardağı ılık su
1 yemek kaşığı gül suyu (isteğe bağlı)
Süsleme için dolmalık fıstık, kuş üzümü ve nar taneleri
Zerde adım adım nasıl yapılır?
Önce safranı ılık suda demlemeye bırakın. Pirinci suda iyice yumuşayana kadar pişirin, sonra şekeri, safranlı suyu ve suyla açtığınız nişastayı ekleyip kıvam alana kadar karıştırın. Kaselere paylaştırıp soğutun ve servis etmeden önce süsleyin.
Safranı hafifçe ezip ½ su bardağı ılık suya koyun ve 20 dakika bekletin.
Pirinci suyu berraklaşana kadar yıkayıp süzün.
Pirinci 6 su bardağı suyla tencereye alın. Kaynayınca altını kısın; pirinçler iyice yumuşayıp dağılmaya başlayana kadar yaklaşık 30 dakika pişirin.
Şekeri ekleyin, eriyene kadar karıştırın ve 5 dakika daha pişirin.
Safranlı suyu telleriyle birlikte ekleyin.
Nişastayı ½ su bardağı soğuk suyla topaksız açın. Tencereye yavaş yavaş, sürekli karıştırarak ekleyin.
Kaşığın arkasını kaplayacak kıvama gelene kadar 8–10 dakika karıştırarak pişirin. Zerde sıcakken akışkandır, soğudukça koyulaşır.
Ocaktan alın ve gül suyunu ekleyin. Kaselere paylaştırın.
Oda sıcaklığına gelince buzdolabında en az 2 saat soğutun. Servis etmeden önce fıstık, kuş üzümü ve nar taneleriyle süsleyin.
Zerdenin rengi neden soluk olur?
Zerdenin rengi genellikle safran az kullanıldığında ya da demlenmeden doğrudan tencereye atıldığında soluk kalır. Safranı en az 15–20 dakika ılık suda bekletin ve sıvıyı telleriyle birlikte ekleyin. Kaynar suda demlenen safran da daha az renk verir. Zerdeye boya ya da zerdeçal eklemenize gerek yoktur.
Zerde kaç gün saklanır?
Zerde buzdolabında, üstü kapalı kaselerde 2–3 gün saklanabilir. Süslemeyi servis etmeden hemen önce yapın; nar taneleri ve kuş üzümü bekledikçe suyunu bırakır ve zerdenin yüzeyini lekeler.
Safranı nasıl demleyeceğinizi ve ne kadar kullanacağınızı Safran Nasıl Kullanılır? yazımızda ayrıntılı anlattık. Bu tarif için 1 gramlık kavanozumuz 6–7 tencere zerdeye yeter. Siparişleriniz en geç 2 iş günü içinde kargoya verilir; Türkiye içi kargo ücretsizdir.
Kaynaklar
Tarif: Safran Orman Tarım mutfağı
Karabük Valiliği – Safranbolu safranı AB tarafından tescil edildi


Yorumlar